![Υπεγράφη η συμφωνία του Vertical Corridor – Τι είπαν Σκυλακάκης, Galli, Simson - Η σημασία του](/media/k2/items/cache/c530b5b23248804f53f288612e20cb4c_XL.jpg)
Σημαντικό βήμα για την ασφάλεια του εφοδιασμού στην Κεντρική, Νοτιοανατολική Ευρώπη, τη Μολδαβία και την Ουκρανία έκαναν την Παρασκευή, 19 Ιανουαρίου 2024, οι Διαχειριστές υποδομών φυσικού αερίου που συμμετέχουν στην πρωτοβουλία του Κάθετου Διαδρόμου, με την υπογραφή Μνημονίου Συνεργασίας, για την ένταξη της Σλοβακίας (EUStream), της Μολδαβίας (Vestmoldtransgaz) και της Ουκρανίας (GTSOU) στην πρωτοβουλία. Το Μνημόνιο υπογράφηκε στο περιθώριο της Υπουργικής Διάσκεψης των χωρών που συναποτελούν την ομάδα Διασύνδεσης της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης (CESEC, Central and South Eastern Europe Energy Connectivity) που πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα.
Το Μνημόνιο Συνεργασίας που υπεγράφη επισφραγίζει την εντατική συνεργασία που έχουν αναπτύξει οι Διαχειριστές συστημάτων μεταφοράς αερίου και LNG από την Ελλάδα, όπως ο ΔΕΣΦΑ και η Gastrade, την Βουλγαρία (Bulgartransgaz), τη Ρουμανία (Transgaz), την Ουγγαρία (FGSZ) και τη Σλοβακία (EUStream), και έρχεται σε συνέχεια της συνάντησης που διοργανώθηκε με πρωτοβουλία του ΔΕΣΦΑ τον περασμένο Σεπτέμβριο στη Θεσσαλονίκη.
Τη συμβολή της Ελλάδας για την αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης και από τους γείτονες της μέσω των εξαγωγών υγροποιημένου φυσικού αερίου προς τις χώρες της νοτιοανατολικής Ευρώπης υπογράμμισε η επίτροπος Ενέργειας Kadri Simson κλείνοντας τις εργασίες της συνόδου CESEC που πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα.
Από την πλευρά του ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Θόδωρος Σκυλακάκης τόνισε τη σημασία των διασυνδέσεων των χωρών της Νοτοανατολικής Ευρώπης εν όψει της ενεργειακής μετάβασης σημειώνοντας ότι τα ηλεκτρικά συστήματα με την είσοδο όλο και περισσότερων ΑΠΕ θα χρειάζονται σύνδεση για να εξασφαλίζουν την επάρκεια την ευστάθεια αλλά και χαμηλές.
«Ήταν, δύο πολύ εποικοδομητικές ημέρες» δήλωσε μετά το πέρας του CESEC ο κ. Σκυλακάκης. Αναφέροντας πως οι περιφερειακές συνεργασίες είναι εξαιρετικά σημαντικές για την ανταγωνιστικότητα της ευρύτερης περιοχής, τόνισε τη σημασία που έχουν για τις οικονομίες των χωρών του CESEC (Αυστρία, Βουλγαρία, Κροατία, Ελλάδα, Ουγγαρία, Ιταλία, Ρουμανία, Σλοβακία και Σλοβενία). «Η Ελλάδα, όντας στο νοτιότερο άκρο της περιοχής, βλέπει το ζήτημα αυτό όχι ως μία πρόκληση, αλλά και ως μία σπουδαία ευκαιρία» πρόσθεσε.
Επιπρόσθετα, επισήμανε πως το Εθνικό Σύστημα Μεταφοράς Φυσικού Αερίου, με τον ΔΕΣΦΑ να παρέχει υπηρεσίες μεταφοράς φυσικού αερίου, ο Διασυνδετήριος Αγωγός Φυσικού Αερίου Ελλάδας-Βουλγαρίας (IGB), ο Διασυνδετήριος Αγωγός Ελλάδας - Βόρειας Μακεδονίας (IGNM), το FSRU Αλεξανδρούπολης, κ.λπ. μπορούν να παίξουν καθοριστικό ρόλο στη διευκόλυνση του γεωπολιτικού στόχου: μη ρωσικό φυσικό αέριο να φτάσει στην Ουκρανία μέσω της Ελλάδας και της Βουλγαρίας. Αναφέρθηκε, επίσης, στη μεγάλη αξία που έχει η παραγωγή πράσινης ενέργειας σε όλες τις μορφές της, για την ενεργειακή ασφάλεια και την ενεργειακή μετάβαση.
O Βούλγαρος Υπουργός Ρούμεν Ράντεφ τόνισε κατά την διάρκεια της συνεδρίασης των Υπουργών με την Επίτροπο Simson την ανάγκη υποστήριξης από την πλευρά της ΕΕ με επιδοτήσεις για την ανάπτυξη των υποδομών.
Ερωτηθείσα από το WEN η Επίτροπος Simson, ανέφερε ότι οι Βρυξέλλες θα εξετάσουν θέματα για έργα IPCI που αφορούν αναβάθμιση ηλεκτρικών δικτύων.
Παράλληλα ο Ρουμάνος Υπουργός σημείωσε ότι μέχρι το 2027 το φυσικό αέριο της χώρας του θα τροφοδοτήσει το ευρωπαϊκό σύστημα με 10 bcm, ενώ ετοιμάζονται μονάδες δυναμικότητας 10 GW.
Η συνδρομή του LNG τερματικού σταθμού Αλεξανδρούπολης
Η πλήρης ενεργοποίηση του Κάθετου Διαδρόμου, μέσω της κατάλληλης αναβάθμισης των δικτύων των παραπάνω χωρών, θα επιτρέψει τη μεταφορά αερίου από το Νότο προς Βορρά και αντίστροφα, μέσα από Ευρωπαϊκά συστήματα μεταφοράς φυσικού αερίου και LNG, αξιοποιώντας τις ενισχυμένες δυνατότητες του νέου LNG τερματικού σταθμού Αλεξανδρούπολης της Gastrade που αναμένεται να τεθεί σύντομα σε εμπορική λειτουργία. Η δυναμική αυτή δύναται να επεκταθεί περαιτέρω με τη χρήση των εν λόγω υποδομών για ανανεώσιμα αέρια και υδρογόνο.
Οι Διαχειριστές που υπογράφουν το Μνημόνιο Συνεργασίας εκφράζουν τη δέσμευσή τους για την προώθηση έργων PCI και άλλων απαραίτητων έργων, από κοινού ή μεμονωμένα, για την ενεργοποίηση του Καθέτου Διαδρόμου, σημειώνοντας ταυτόχρονα την πρόθεσή τους να υποστηριχθούν μεταξύ τους για την εξασφάλιση χρηματοδότησης από ευρωπαϊκές και άλλες πηγές για τα έργα αυτά. Συμφωνούν επίσης να αναζητήσουν, όπου ενδείκνυται και είναι σκόπιμο, τη διευκόλυνση και την καθοδήγηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Ως προς τα επόμενα βήματα, οι συμμετέχοντες προκρίνουν ως βέλτιστη οδό τον συντονισμό τους σύμφωνα με λύσεις βασισμένες στις ανάγκες της αγοράς και την Ευρωπαϊκή νομοθεσία. Στο πλαίσιο αυτό, συμφωνούν να πραγματοποιήσουν συγχρονισμένα, τον Ιούλιο του 2024, έναν χρόνο νωρίτερα από το χρονοδιάγραμμα που προβλέπεται τυπικά, δεσμευτικό market test για την κατανομή δυναμικότητας στα μεταξύ τους σημεία διασύνδεσης σύμφωνα με τον Κανονισμό CAM (ΕΕ) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Στη συνέχεια, βάσει του ενδιαφέροντος των χρηστών, θα προσδιορίσουν και θα διαστασιολογήσουν τα πλέον κατάλληλα και στοχευμένα έργα επαύξησης δυναμικότητας που απαιτούνται για την ικανοποίηση της ζήτησης κατά μήκος της διαδρομής του Κάθετου Διαδρόμου.
Ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, κ. Θεόδωρος Σκυλακάκης, δήλωσε σχετικά: «Η υπογραφή του Μνημονίου Συνεργασίας για τον Κάθετο Διάδρομο, στον οποίο συμμετέχουν πλέον και οι Διαχειριστές της Σλοβακίας (EUStream), της Μολδαβίας (Vestmoldtransgaz) και της Ουκρανίας (GTSOU) αποτελεί ένα πολύ σημαντικό βήμα προς την ενίσχυση της ασφάλειας του ενεργειακού εφοδιασμού της ευρύτερης περιοχής, ενώ παράλληλα δίνει στη χώρα μας τη δυνατότητα για περαιτέρω εναλλακτικές όσον αφορά στις πηγές προμήθειας ενέργειας. Σε μια εποχή έντονων γεωπολιτικών αβεβαιοτήτων, η παραπάνω εξέλιξη είναι εξαιρετικά θετική».
Από την πλευρά της, η CEO του ΔΕΣΦΑ, Maria Rita Galli, επεσήμανε: «Με τη σημερινή υπογραφή του Μνημονίου Συνεργασίας, οι Διαχειριστές της Σλοβακίας, της Μολδαβίας και της Ουκρανίας ενώνουν τις δυνάμεις τους με τον ΔΕΣΦΑ και τους υπόλοιπους Διαχειριστές της περιοχής για την υλοποίηση του οράματος δημιουργίας ενός "Κάθετου Διαδρόμου" μεταφοράς φυσικού αερίου από την Ελλάδα μέχρι και την Ουκρανία στο Βορρά και στην Σλοβακία και την Ουγγαρία στα δυτικά. Στο σημερινό διαρκώς μεταβαλλόμενο ενεργειακό τοπίο, η συνεργασία για την ενδυνάμωση και ενίσχυση της ευελιξίας των περιφερειακών συστημάτων φυσικού αερίου έχει αναδειχθεί σε κορυφαία προτεραιότητα.
Η συντονισμένη ανάπτυξη των συστημάτων και των δυνατοτήτων διασύνδεσης των χωρών που συμμετέχουν στην πρωτοβουλία του "Κάθετου Διαδρόμου", θα συμβάλει σημαντικά στην ενίσχυση της ασφάλειας εφοδιασμού και των δυνατοτήτων αποθήκευσης όλων των χωρών, διαφοροποιώντας περαιτέρω τις πηγές προμήθειας και επιτρέποντας τη συνολική βελτιστοποίηση των υποδομών τους. Δεσμευόμαστε πλήρως να συνεχίσουμε να εργαζόμαστε από κοινού με τους συνεργάτες μας για να επιταχύνουμε τη διασύνδεση των αγορών φυσικού αερίου της περιοχής, ισχυροποιώντας με αυτόν τον τρόπο μακροπρόθεσμα την ασφάλεια εφοδιασμού, όχι μόνο της περιοχής, αλλά και ευρύτερα της Ευρώπης».
www.worldenergynews.gr