Λάμπρος Τζούμης (Αντιστράτηγος ε.α.): Ο πόλεμος του ΝΑΤΟ εναντίον της τρομοκρατίας και η ανάγκη χρησιμοποίησης στρατιωτικών εγκαταστάσεων

Λάμπρος Τζούμης (Αντιστράτηγος ε.α.): Ο πόλεμος του ΝΑΤΟ εναντίον της τρομοκρατίας και η ανάγκη χρησιμοποίησης στρατιωτικών εγκαταστάσεων
Η ελληνική κυβέρνηση, αξιοποιώντας την αναγκαιότητα χρησιμοποίησης στρατιωτικών εγκαταστάσεων από τη Συμμαχία όπως αυτών στη βάση της Σούδας, μπορεί να πετύχει την αναβάθμιση της γεωστρατηγικής θέσης της χώρας
Η παρουσία του Ντόναλντ Τραμπ στη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στις Βρυξέλλες την εβδομάδα που πέρασε αναμενόταν με ιδιαίτερο ενδιαφέρον.
Δεν ήταν λίγες οι φορές στο παρελθόν που ο πρόεδρος των ΗΠΑ είχε αναφερθεί με όχι κολακευτικά λόγια για το ΝΑΤΟ και είχε χαρακτηρίσει τη Βορειοατλαντική Συμμαχία παρωχημένο θεσμό.
Ο αμυντικός προϋπολογισμός επίσης της συμμαχίας και η απαίτηση που υπάρχει  από την πλευρά των ΗΠΑ, προς τα μέλη του ΝΑΤΟ για αύξηση των αμυντικών δαπανών, ήταν ένα από τα θέματα που είχε αναφερθεί κατ΄ επανάληψη ο Ντόναλντ Τραμπ, κάτι που έκανε και στην υπόψη σύνοδο κορυφής.
Ο αμερικανός πρόεδρος είχε εξαπολύσει στο παρελθόν μύδρους κατά της Γερμανίας την οποία έχει κατηγορήσει ότι οφείλει τεράστια χρηματικά ποσά στο ΝΑΤΟ και είχε απαιτήσει οι Ηνωμένες Πολιτείες να ανταμειφτούν για την ισχυρή και πολύ δαπανηρή άμυνα που παρέχουν στη Γερμανία.
Είναι γνωστό ότι μόνο 5 χώρες από τα 28 μέλη ξεπερνούν το όριο του 2% του ΑΕΠ για τις αμυντικές τους δαπάνες και είναι οι Ηνωμένες Πολιτείες, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ελλάδα, η Εσθονία και η Πολωνία.  
Παρά το γεγονός ότι ο Τραμπ στη σύνοδο κορυφής αναγνώρισε ότι το ΝΑΤΟ αποτελεί εργαλείο για την «ειρήνη και σταθερότητα», δεν καθησύχασε τα μέλη της συμμαχίας και διατήρησε την αβεβαιότητα κατά πόσο εννοεί τις αναφορές αυτές.
Δεν έκανε καμία αναφορά στο άρθρο 5 της συμμαχίας, όπου ρητά αναφέρεται η δέσμευση των κρατών-μελών του Οργανισμού να θεωρήσουν οποιαδήποτε «Ένοπλη Επίθεση» προς σύμμαχο κράτος ως επίθεση εναντίον όλων των μελών του και να δράσουν ανάλογα.
Το άρθρο 5 είναι ουσιαστικά η μοναδική νομική βάση εμπλοκής της Συμμαχίας σε πολεμικές επιχειρήσεις.
Είναι  δεδομένο ότι, οι δηλώσεις υποστήριξης κοινής δράσης θα πρέπει να υποστηρίζονται ανάλογα και από τις αντίστοιχες στρατιωτικές ικανότητες και μάλιστα αυτές να συνοδεύονται από τις αναγκαίες στρατηγικές διάθεσης και την ακολουθητέα στάση των δυνάμεων.
Η απουσία της επίκλησης του άρθρου 5 από τον Ντόναλντ Τραμπ είναι ένδειξη της «αβέβαιης» σχέσης των ΗΠΑ  με έναν πολυεθνικό οργανισμό στον οποίο κατέχουν ηγετική θέση.

Αναβάθμιση της Ελλάδας λόγω… τζιχαντιστών

Η μάχη εναντίον της τρομοκρατίας, ήταν επίσης ένα από τα θέματα που ο Ντόναλντ Τραμπ αναφέρθηκε στη σύνοδο του ΝΑΤΟ στις Βρυξέλλες.
Η συμμετοχή της Συμμαχίας στο συνασπισμό κατά των τζιχαντιστών δημιουργεί την απαίτηση χρησιμοποίησης της βάσης του Ιντσιρλίκ γεγονός που δημιουργεί προβληματισμό σχετικά με την αμφιλεγόμενη στάση της Τουρκίας το τελευταίο διάστημα απέναντι στη Δύση.
Από την άλλη συμβάλλει στην αναβάθμιση της χώρας μας σε ότι αφορά την ανάγκη χρησιμοποίησης στρατιωτικών εγκαταστάσεων από τις δυνάμεις του ΝΑΤΟ.
Όπως είναι γνωστό η βάση του Ιντισρλίκ βρίσκεται το τελευταίο διάστημα στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος, καθόσον η τουρκική κυβέρνηση έχει απαγορεύσει την είσοδο σε Γερμανούς βουλευτές, με το πρόσχημα της στήριξης από τη Γερμανία του κινήματος Γκιουλέν.
Το γεγονός αυτό έχει αναγκάσει τη Γερμανία να εξετάζει σοβαρά την μετακίνηση 250 γερμανών στρατιωτικών που φιλοξενούνται στη βάση, σε εναλλακτικές τοποθεσίες.
Σε ότι αφορά τη συγκεκριμένη βάση αξίζει να επισημανθούν τα εξής: Η αεροπορική βάση του Ιντζιρλίκ βρίσκεται στην πόλη των Αδάνων και η απόφαση για την κατασκευή της πάρθηκε το 1943.
Οι ΗΠΑ ανέλαβαν και άρχισαν την κατασκευή της το 1951 και στη συνέχεια το 1954 το τουρκικό Γενικό Επιτελείο και η Πολεμική Αεροπορία των ΗΠΑ υπέγραψαν μια συμφωνία κοινής χρήσης γι’ αυτή. Φιλοξενεί σημαντικό μέρος της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΠΑ με περίπου πέντε χιλιάδες αεροπόρους και μεγάλο αριθμό αεροσκαφών, καθώς και δυνάμεις του Ηνωμένου Βασιλείου, της Γερμανίας και του Κατάρ.  
Από τα πρώτα χρόνια της ύπαρξής της, η αεροπορική βάση Ιντζιρλίκ απέδειξε την αξία της, όχι μόνο για την αντιμετώπιση της απειλής από την κομμουνιστική Σοβιετική Ένωση κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου, αλλά και για την αντιμετώπιση των κρίσεων στη Μέση Ανατολή, όπως στο Λίβανο και το Ισραήλ.
Λόγω της στρατηγικής της θέσης, η βάση του Ιντσιρλίκ έχει καταστεί «μείζων κόμβος» και στις μέρες μας για τις επιχειρήσεις της συμμαχίας εναντίον του Ισλαμικού κράτους και σ΄ αυτή είναι αποθηκευμένες ακόμα και αμερικανικές πυρηνικές βόμβες τύπου B61-12.
Η Τουρκία λόγω της εξαιρετικής σπουδαιότητας της βάσης έχει χρησιμοποιήσει αυτή κατά καιρούς ως μοχλό πίεσης για επίτευξη των συμφερόντων της και έχει απειλήσει με απαγόρευση χρησιμοποίησης της βάσης από ξένες δυνάμεις.
Το Μάρτιο του 2003 και ενώ η επιχείρηση εναντίον του Ιράκ ήταν έτοιμη να ξεκινήσει η τουρκική εθνοσυνέλευση απαγόρευσε στις αμερικανικές δυνάμεις να πατήσουν το έδαφος της χώρας.
Χρειάστηκαν έξι μήνες διαπραγματεύσεων για να υπερκεράσει η κυβέρνηση την ψήφο του Κοινοβουλίου και να επιτρέψει στις Ηνωμένες Πολιτείες να χρησιμοποιήσουν το Ιντσιρλίκ για να διευκολυνθεί ο ανεφοδιασμός των δυνάμεών τους.
Τον Ιούλιο του περασμένου χρόνου μετά το αποτυχημένο πραξικόπημα εναντίον του Ερντογάν, οι Αμερικανοί της βάσης βρέθηκαν να πολιορκούνται, με κομμένο το ηλεκτρικό ρεύμα μέσα σ΄ αυτή, καθόσον θεωρήθηκαν συνένοχοι στην απόπειρα ανατροπής του Ερντογάν.
Σήμερα, φαίνεται ότι τα συμφέροντα της Τουρκίας στην περιοχή της Συρίας δεν συμπλέουν με αυτά των ΗΠΑ και η βάση του Ιντσιρλίκ έρχεται για μια ακόμα φορά στο προσκήνιο, αλλά τίθεται και εν αμφιβόλω η αξιοπιστία της Τουρκίας.

Ο κρίσιμος ρόλος της βάσης στη Σούδα

Το γεγονός αυτό θα πρέπει να εξεταστεί σοβαρά από την ελληνική κυβέρνηση για την αναβάθμιση της γεωστρατηγικής θέσης της χώρας μας και της αναγκαιότητας χρησιμοποίησης στρατιωτικών εγκαταστάσεων από τη συμμαχία, όπως αυτή της βάσης της Σούδας.
Όπως είχα επισημάνει σε προηγούμενο άρθρο μου στο World Energy News, η Κρήτη και η βάση της Σούδας είναι ένα από τα λίγα σημεία που μπορεί να φιλοξενήσει ένα αεροπλανοφόρο μόνιμα μαζί με πλοία επιφανείας και αμφίβια μέσα, γεγονός που επιτρέπει στις δυνάμεις που σταθμεύουν σ΄ αυτόν άμεσες επεμβάσεις στη Μέση Ανατολή, τη Βόρεια Αφρική και τον Περσικό Κόλπο, δηλαδή σε μια εξαιρετικά ευαίσθητη και ασταθή γεωστρατηγική περιοχή.
Από την πλευρά των ΗΠΑ το τελευταίο διάστημα τίθεται μετ’ επιτάσεως η επέκταση της συμφωνίας παραχώρησης για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο του ενός έτους, που πραγματοποιείται μέχρι σήμερα, ενδεχομένως έως πέντε ή και δέκα χρόνια.  
Στο πλαίσιο λοιπόν αυτό και σε μια χρονική συγκυρία που τα μέσα άσκησης αμυντικής πολιτικής είναι περιορισμένα λόγω της δημοσιονομικής κρίσης, θα πρέπει η ελληνική κυβέρνηση να επιδιώξει ανταλλάγματα όπως την απόκτηση οπλικών συστημάτων και μέσων από το Πρόγραμμα Πλεονάζοντος Αμυντικού Υλικού που εφαρμόζουν οι ΗΠΑ.
Η Ελλάδα αποτελεί έναν πυλώνα σταθερότητας στην περιοχή και αξιόπιστο σύμμαχο για τις ΗΠΑ και το ΝΑΤΟ, που τις προσφέρει ευκαιρίες για την αμυντική θωράκιση της.
Αυτό όμως προϋποθέτει μια πολιτική που θα υλοποιείται με συνέπεια και συνέχεια, γεγονός που δημιουργεί ερωτηματικά αν πραγματικά υπάρχει.

www.worldenergynews.gr